Η καταγωγή της οικογένειας της ατομικής ιδιοκτησίας...

Στην «Καταγωγή της Οικογένειας της Ατομικής Ιδιοκτησίας και του Κράτους» ο Ένγκελς περιγράφει τις διαδοχικές κοινωνικές και οικονομικές μορφές που αποτέλεσαν το θεμέλιο της ανθρωπότητας στα πρώτα χρόνια της ιστορίας της, καθώς ο άνθρωπος γινόταν σίγα - σίγα κύριος των μέσων συντήρησης του. Το βιβλίο γράφτηκε μετά το θάνατο του Μαρξ, και περιέχει στοιχεία από σημειώσεις του Μαρξ και του 'Ενγκελς. Βασίζεται στο βιβλίο «Ή Αρχαία Κοινωνία» (Ancient Society) του ανθρωπολόγου Lewis Henry Morgan που δημοσιεύτηκε στα 1877.

Το βιβλίο του Ένγκελς συγκεντρώνει τα βασικά στοιχεία του υλικού του Μόργκαν, και έρευνα τις βασικές διαφορές μεταξύ της πρωτόγονης κοινωνίας και του «πολιτισμού», όπου οι τάξεις και η πολιτική οργάνωση είναι διαμορφωμένες. Τα προβλήματα που εξετάζει ο 'Ενγκελς χωρίζονται σε τρεις βασικές κατηγορίες, τις εξής: α) τα στάδια της ανάπτυξης στην ιστορία της ανθρωπότητας, β) η φύση της πρωτόγονης κοινωνίας και η σχέση της με την ιδιοκτησία, την κοινωνική ιεραρχία, τις μορφές της οικογένειας και τα συστήματα καταγωγής, και γ) η εμφάνιση της εμπορευματικής παραγωγής, η διαίρεση σε τάξεις οικονομικά προσδιορισμένες, και το κράτος. Ένα τέταρτο σημαντικό ζήτημα της σύγχρονης ανθρωπολογικής έρευνας, στο οποίο ο Ένγκελς, αναφέρεται πολύ σύντομα, είναι το θέμα των πρώτων μορφών κοινωνικής οργάνωσης στους πιθηκοειδείς και η σημασία του για την προσέγγιση των πρώτων χρόνων της ιστορίας της ανθρωπότητας.